به گزارش گفتمان زاگرس: با آغاز موج سفرهای اربعین حسینی، بار دیگر استان ایلام و مرز بینالمللی مهران در کانون توجه کشور قرار گرفته است؛ مرزی که سالانه میزبان میلیونها زائر ایرانی و خارجی است و به عنوان پرترددترین مرز زمینی کشور در ایام اربعین، نقشی بیبدیل در خدمترسانی به عاشقان حضرت اباعبدالله الحسین (ع) ایفا میکند.
اما در پس این شکوه و عظمت، واقعیتی تلخ همچنان خودنمایی میکند؛ محور ارتباطی مهران-دهلران-اندیمشک که شریان اصلی دسترسی به مرز مهران، مرز بینالمللی چیلات، میادین نفت و گاز جنوب استان و ظرفیتهای گسترده کشاورزی منطقه است، هنوز با استانداردهای مورد انتظار فاصله دارد.
این مسیر، یادگار سالهای دفاع مقدس ۸ ساله و دهه ۶۰ است؛ زمانی که برای شرایط و نیازهای آن دوران طراحی شد. امروز، اما مأموریت این جاده بهکلی تغییر کرده است. افزایش چشمگیر تردد زائران اربعین، توسعه فعالیتهای اقتصادی، حملونقل کالا، تردد خودروهای سنگین و گسترش مبادلات مرزی، ضرورت بازنگری و توسعه این محور را به یک مطالبه ملی تبدیل کرده است.
دهلران و مهران امروز تنها دو شهرستان مرزی نیستند؛ این منطقه با برخورداری از میدانهای بزرگ نفت و گاز، اراضی حاصلخیز کشاورزی، مرزهای بینالمللی مهران و چیلات و نقش مؤثر در اقتصاد و امنیت کشور، جایگاهی فراتر از یک منطقه محلی یافته است. با این حال، زیرساختهای ارتباطی آن متناسب با این جایگاه توسعه نیافتهاند.
حوادث تلخ روزهای اخیر، بار دیگر اهمیت این موضوع را یادآوری کرد. در حالی که هزاران زائر از این محور تردد میکنند، طی چند روز گذشته حدود ۱۰ نفر در سوانح رانندگی محورهای مهران-دهلران و دهلران-اندیمشک جان خود را از دست دادند و دهها نفر دیگر مصدوم شدند.
در یکی از دلخراشترین حوادث، در مسیر دهلران-مهران، یک مادر و کودک دو ساله همراه با دو نفر دیگر جان باختند و در سانحهای دیگر در محور دشتعباس-دهلران، سه زائر اربعین اهل چهارمحال و بختیاری جان خود را از دست دادند. افزون بر این، خسارتهای مالی سنگینی نیز به خودروها و اموال مردم وارد شد.
بیتردید هر سانحه دلایل متعددی دارد، اما تکرار این رخدادها در محوری که سالهاست توسعه آن مطالبه مردم و مسئولان است، ضرورت تسریع در ارتقای ایمنی و تکمیل پروژههای عمرانی را بیش از پیش آشکار میسازد.
همزمان با این حوادث، کارزار مردمی «توسعه و ارتقای محورهای راهبردی مهران-دهلران-اندیمشک» با استقبال گسترده مردم و بازتاب قابل توجه در رسانههای استانی و کشوری همراه شد. این کارزار بر چهارخطه شدن محور، تکمیل قطعات نیمهتمام، تأمین اعتبارات پایدار و ارائه برنامه زمانبندی مشخص برای اجرای پروژه تأکید دارد.
سفر فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، به استان ایلام برای بررسی روند خدمترسانی به زائران اربعین و بازدید از مرزهای مهران و چیلات نیز فرصت مناسبی بود تا بار دیگر این مطالبه ملی در سطح مسئولان کشور مطرح شود.
در نشست ستاد اربعین استان ایلام در روزهای های اخیر با حضور سخنگوی دولت، اسدالله چراغی، نماینده مردم حوزه جنوب استان ایلام در مجلس شورای اسلامی، با انتقاد از وضعیت محورهای مهران,دهلران و دهلران-اندیمشک، این مسیرها را از مهمترین دغدغههای مردم منطقه دانست و اظهار کرد: «این مسیرها عملاً به جاده قتل تبدیل شدهاند.»
وی با اشاره به جانباختن تعدادی از هموطنان در روزهای اخیر، تأکید کرد که این حوادث تنها آمار نیست، بلکه داغی است که بر دل خانوادههای ایرانی نشسته و تکمیل چهارخطه شدن این محورهای راهبردی دیگر نباید بیش از این به تأخیر بیفتد.
سخنان نماینده مردم جنوب استان، بازتاب همان مطالبهای است که سالها از سوی مردم، رانندگان، فعالان اقتصادی و زائران مطرح شده است؛ مطالبهای که امروز با توجه به افزایش تردد در ایام اربعین، بیش از هر زمان دیگری نیازمند توجه عملی است.
آخرین وضعیت پروژه؛ وعدهها و موانع
بر اساس اعلام استاندار ایلام، ۷۴ کیلومتر از این مسیر در حال توسعه است و پیمانسپاری ۲۶ کیلومتر باقیمانده نیز در دست اقدام قرار دارد. با این حال، گزارشهای میدانی نشان میدهد که در قطعه ۵۸ تا ۷۵ کیلومتری این مسیر، هماکنون هیچ پیمانکاری مشغول به کار نیست که این موضوع میتواند به تعویق افتادن سرتاسری پروژه و ناهمگونی در کیفیت اجرا بینجامد؛ از این رو نیاز فوری به چارهاندیشی و واگذاری این قطعه به پیمانکاری توانمند و متعهد وجود دارد تا طرح چهارخطه شدن کامل این مسیر به صورت همزمان و یکپارچه به پایان برسد.
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار ایلام با اشاره به نقش قرارگاه خاتمالانبیا در توسعه زیرساختها اعلام کرده است که قطعه ۳۰ تا ۵۸ کیلومتر این مسیر با برنامهریزی این قرارگاه در حال اجراست و در مسیر دهلران به مهران نیز حدود ۸ کیلومتر عملیات ابنیهای و آسفالت به طور کامل به اتمام رسیده است.
فرماندار شهرستان دهلران نیز وعده داده است که تا پایان سال جاری، ۱۳ کیلومتر از مسیر از میدان کمربندی تا پل فرخی زیر بار ترافیک برود و مرحله اجرای ۲۰ کیلومتر دیگر در محور مهران–دهلران آغاز خواهد شد.
توسعه محور مهران-دهلران-اندیمشک؛ یک ضرورت ملی
توسعه محور مهران-دهلران-اندیمشک، تنها یک پروژه عمرانی نیست؛ این مسیر، شریان ارتباطی مهمترین مرز زمینی کشور در ایام اربعین، مسیر دسترسی به مرز بینالمللی چیلات، راه ارتباطی مراکز نفت و گاز جنوب استان، کانونهای بزرگ کشاورزی و بخشی از کریدور حملونقل جنوبغرب کشور است. سرمایهگذاری در این محور، سرمایهگذاری برای حفظ جان مردم، توسعه اقتصادی، رونق تجارت مرزی و ارتقای زیرساختهای ملی است.
کارشناسان معتقدند تکمیل این پروژه زیرساختی برای استان ایلام که سالها با چالش محرومیت ارتباطی مواجه بوده، یک ضرورت انکارناپذیر است؛ زیرا این مسیر نه تنها دسترسی ساکنان منطقه به مراکز درمانی، آموزشی و اقتصادی کلانشهرها را بهبود میبخشد، بلکه باعث تقویت امنیت روانی و رفاه اجتماعی در مناطق مرزی میشود. همچنین با توسعه مناطق صنعتی حاشیه این مسیر، فرصتهای شغلی جدیدی برای جوانان استان ایجاد شده و از مهاجرت نیروهای متخصص جلوگیری خواهد شد.
اکنون که نگاه مسئولان ارشد کشور به استان ایلام و مرزهای مهران و چیلات معطوف شده است، فرصت مناسبی فراهم آمده تا یکی از قدیمیترین مطالبات مردم این منطقه نیز وارد مرحله اجرا شود.
خواستههای مشخص از دستگاههای مسئول
از وزارت راه و شهرسازی، استانداری ایلام، معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری ایلام، ادارهکل راه و شهرسازی استان ایلام، ادارهکل راهداری و حملونقل جادهای استان ایلام و دیگر دستگاههای مسئول انتظار میرود:
۱. ارائه گزارشی شفاف از آخرین وضعیت پروژه، میزان پیشرفت فیزیکی، اعتبارات تخصیصیافته، موانع اجرایی و زمانبندی تکمیل قطعات باقیمانده به اطلاع افکار عمومی
۲. اعلام برنامههای کوتاهمدت برای افزایش ایمنی مسیر در ایام اربعین، از جمله رفع نقاط حادثهخیز، تقویت علائم و تجهیزات ایمنی
۳. ارائه برنامههای میانمدت و بلندمدت برای تکمیل چهارخطه شدن این محور به صورت رسمی
مردم ایلام، بهویژه ساکنان مهران و دهلران، بیش از چهار دهه است که نقش خود را در دفاع از کشور، پاسداری از مرزها و میزبانی شایسته از زائران حضرت اباعبدالله الحسین (ع) ایفا کردهاند. امروز انتظار دارند توسعه زیرساختهای ارتباطی نیز متناسب با این نقش ملی مورد توجه قرار گیرد.
امروز توسعه محور مهران-دهلران-اندیمشک، مطالبه یک شهرستان یا حتی یک استان نیست؛ مطالبه میلیونها زائر، هزاران راننده، فعالان اقتصادی، کشاورزان و همه ایرانیانی است که امنیت جادهها، عدالت در توسعه و حفظ جان انسانها را حق مسلم خود میدانند.
امید است مسئولان ذیربط با نگاهی ملی، آیندهنگر و مسئولانه، این مطالبه را به یک اولویت اجرایی تبدیل کنند تا جادهای که روزگاری در روزهای سخت دفاع مقدس، مسیر ایثار و مقاومت بود، امروز نیز با توسعه و ایمنی شایسته، نماد خدمت به مردم، زائران و پیشرفت کشور باشد.